Joods & christelijk platform
voor reflectie 
op de actualiteit

Onpartijdige journalistiek lijkt zoek

Wie let op de Nederlandse media moet wel de indruk krijgen dat Joden en Israël in rap tempo alle sympathie onder de Nederlandse bevolking verliezen. Wie een voet zet binnen de universiteiten en hogescholen weet het zeker: Nederland haat Israël en misschien ook wel de Joden. Het is maar de vraag of dat klopt. Het zou kunnen dat de burelen van de media voor een groot deel worden bevolkt door journalisten die Israël  geen goed hart toedragen en zich daardoor in hun werk laten sturen.

In het geval van NRC, Trouw en Volkskrant is dat gemakkelijk aantoonbaar: al vele jaren zijn er vrijwel geen pro-Israëlische of zelfs maar enigszins onbevooroordeelde opiniestukken of redactionele commentaren te bekennen. Voor veel docenten aan de universiteiten geldt hetzelfde; waar woke en progressief religieuze trekken krijgen bestaat geen faire behandeling meer van het “witte, koloniale” Israël.

De rabiate Israëlhaat van de NRC was al in 2013 het onderwerp van een boek: “Hoe de nuance uit een kwaliteitskrant verdween”.  Hans Moll wist waarover hij schreef, want hij was redacteur van de NRC geweest.

De voorbeelden uit zelfs alleen mijn eigen ervaring liggen voor het oprapen. Carolien Roelants, politiek commentator, is een fenomeen op zich zelf. Er gebeurt maar weinig op deze wereld en in het universum waar zij Israël niet integraal de schuld van geeft. Correspondent Derek Walters hield zich opzettelijk niet aan de Israëlische wet en in 2017 werd zijn werkvergunning niet verlengd. Hij en de NRC beschuldigden Israël ervan dat het land hem weg wilde hebben vanwege zijn (inderdaad onmatig vooringenomen) kritische artikelen, maar dat was niet het geval: hij had gewoon willens en wetens de wet aan zijn laars gelapt. Sindsdien is zijn haat tegen Israël nog heviger dan daarvoor. Vanaf 2003 was Oscar Garschagen correspondent in Israël voor de NRC. Hij schreef zeer kritische artikelen waarin hij vaak Arabische zegslieden aanhaalde die door Israël ernstig leed was aangedaan. De zegslieden werden geïdentificeerd als ‘Ahmed’ of ‘Mohammed’ e.d. , zonder achternaam  – “uit veiligheidsoverwegingen”. Bij  mij en bij anderen ontstond achterdocht tegen deze vorm van journalistiek, maar dat werd door de hoofdredactie met dedain weggewoven. Op zijn volgende standplaats werd Garschagen uiteindelijk door zijn assistent ervan beschuldigd  al zijn zegslieden te verzinnen. De assistent bleek volledig gelijk te hebben. Het duurde tot 2017 voordat de NRC - schoorvoetend en met kennelijke tegenzin - verontschuldigingen aanbood. Maar excuses aan de lezer, voor de leugens over Israël? Of aan Israël?

Toen een van de voor Israëlische burgers bedoelde raketten van Islamic Jihad op een ziekenhuis in Gaza terecht kwam, was de NRC evenals de Volkskrant er als de kippen bij om Israël te beschuldigen van onmenselijk gedrag. Toen zonneklaar bleek hoe de vork werkelijk in de steel stak kon er bij beide geen rectificatie af. De Volkskrant houdt tegen beter weten in nog steeds vol dat de toedracht “niet duidelijk” is. De niet te controleren getallen van doden die Hamas in zijn vermomming van  “Gazaans Ministerie van Gezondheid” ons voorschotelt worden klakkeloos door de kranten overgenomen. Zonder enige reserve. Nooit vermeld wordt bijvoorbeeld dat ca 10.000 van de gesneuvelde Gazanen Hamasleden zijn, en dat bij al die omgekomen kinderen een groot aantal van 15-18-jarige zwaarbewapende Hamasstrijders worden meegerekend. En dat er véél minder doden zouden vallen als Hamas de honderden kilometers tunnel zou openstellen als schuilkelder. En dat er een onmiddellijk einde zou komen aan de oorlog als Hamas de gijzelaars vrij liet en zich overgaf.

De redacteur van de  opiniepagina van de NRC is Lotfi El Hamidi, die vrijwel geen enkele pro-Israëlische mening, het zij in een opiniestuk, het zij in een ingezonden brief, plaatsing gunt in de krant. Daardoor Is Israël, maar ook de pro-Israëlische Joodse bevolking van Nederland via deze “kwaliteitskrant” effectief monddood gemaakt. Dan is verdediging tegen de vele leugens en verdraaiingen onmogelijk geworden.

Bij de Volkskrant is het al niet veel beter. Zelfs in redactionele artikelen bestond men het om alle naqba data over te nemen van Ilan Pappe, een erkend partijdige pseudohistoricus, die door weinig echte historici wordt vertrouwd en die al meerdere malen had aangegeven niets om feiten te geven. Columnisten als Ascha ten Broeke, prototype  woke progressief, dus een groot voorstander van de zotte critical race theory, en harde klimaat-cum- pro-Palestijnse-anti Israëlische acties, vervolmaken het beeld van een activistisch dagblad dat Israël haat. Pro Israëlische of neutrale meningen komen vrijwel niet aan bot. Toen ik een keer schriftelijk protesteerde schreef de toenmalige ombudsman Geelen van de VK mij terug: ”Joden moeten eens leren incasseren”. Trouw heeft Jamal Ouariachi, een opvallend kwaadaardige columnist die halve Nazi taal uitslaat. De krant zelf is ook extreem bevooroordeeld als het over Israël gaat. Al jaren geleden werd een artikel gepubliceerd over prenataal onderzoek in Israël naar ziektes van de nog ongeboren baby. “Ze werken daar aan een Herrenvolk” was de begeleidende opmerking. Inmiddels is de Israëlische echo-routine ook in Nederland gangbaar.

De televisie heeft praatprogramma’s met dezelfde tendensen van uitsluiting als de dagbladen. Khalid Kasem was zo’n anchor die geen supporter van Israël aan het woord liet. Hij is nu op non-actief gesteld vanwege ander ontoelaatbaar gedrag.

Maar misschien is het steeds slechter wordende imago van  van Israël en Joden die in een steeds slechter blaadje komen te staan, een drogbeeld dat veroorzaakt wordt door journalisten die uiting geven aan hun politieke overtuiging zonder zich te bekommeren om journalistieke principes van hoor en wederhoor, of zelfs maar fairness?  Of speelt de islamitische religie van nogal wat journalisten  een rol?  Normaliter zou ik niet graag in welke polemiek dan ook iemands geloofsovertuiging vermelden, maar hier wordt het misschien instrumenteel ingezet: in de islam bestaat  helaas een sterk antisemitische tendens, goed zichtbaar in Koran, Hadith en vele vrijdagpreken van imams over de gehele wereld. Aan de andere kant: er zijn ook veel niet-islamitische journalisten die niet ontkomen aan wat zij waarschijnlijk met de paplepel hebben ingegoten gekregen, van hun oer Hollandse ouders: een oeroude afkeer van Joden.

Is het beeld van de niet tot het journaille en niet tot een universiteit behorende “gewone” Nederlander dus wat minder negatief? Het zou kunnen maar zekerheid is daarover moeilijk te verkrijgen. Eén ding is wel zeker: wij als Joden en zeker als Israël steunende Joden, krijgen volstrekt onvoldoende kans om onze mening te laten horen in de media.

Ron van der Wieken

foto: de Volkskrant in november 2023

Deel dit bericht:

cross